Ένα πραγματικά απαραίτητο βιβλίο στην εγχώρια βιβλιογραφία, καθώς συγκεντρώνει και καταρρίπτει ψύχραιμα τους δημοφιλέστερους μύθους της ελληνικής ιστορίας (μπορείτε να δείτε αρκετούς από αυτούς στην παρουσίαση του βιβλίου στη σελίδα του Goodreads), κάποιοι από τους οποίους μπορεί να κυκλοφορούν εδώ και δεκαετίες, αλλά οι περισσότεροι από αυτούς διαδόθηκαν -και διαδίδονται και σήμερα- ακόμη περισσότερο μέσω του διαδικτύου, δίνοντας σταθερά τονωτικές ενέσεις εθνικών στερεοτύπων, εθνικής υπερηφάνειας, αλλά και εθνικού αυτοοικτιρμού στην εθνικά ευαίσθητη ελληνική κοινωνία.

Ο Σταύρος Παναγιωτίδης γράφει με τόλμη, γνώση, νηφαλιότητα, σύντομο και στρωτό λόγο (διαβάζεται πραγματικά πολύ γρήγορα), χιούμορ και με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη αποστασιοποίηση (ο ιδεολογικός τόνος του -στον βαθμό που γίνεται αντιληπτός- είναι σε δημοκρατική/φιλελεύθερη κατεύθυνση και σίγουρα όχι σε αριστερή, οπότε δύσκολα μπορεί κάποιος να τον κατηγορήσει ως «αντεθνικώς δρων κουμούνι»). Βάζει διαρκώς το δάχτυλο επί τον τύπο των ήλων και δεν λύνει μόνο ηθελημένες παρεξηγήσεις, αλλά συχνά προλαβαίνει με αντεπιχειρήματα και τις πιθανές αντιρρήσεις, ενώ ανιχνεύει σχεδόν πάντα και το ψήγμα αλήθειας που υπάρχει συνήθως πίσω από τον κάθε εθνικό μύθο -εκτός κι αν είναι απολύτως κατασκευασμένος ώστε να εξυπηρετηθεί ένα συγκεκριμένο ιδεολογικό αφήγημα.

Το μόνο «αρνητικό» αυτού του βιβλίου, κοινό σε όλες τις αντίστοιχες προσπάθειες, είναι ότι απευθύνεται κατά βάση σε ανθρώπους ήδη -ή σχεδόν- πεισμένους ότι η εθνική αφήγηση είναι γεμάτη με βολικούς γι' αυτήν μύθους. Είναι μάλλον απίθανο να αλλάξουν γνώμη όσοι έχουν ήδη πιστέψει σε τέτοιους μύθους, γιατί αυτό θα ανέτρεπε πλήρως τον τρόπο που βλέπουν τον κόσμο. Γι' αυτούς, δυστυχώς, αληθές είναι το εθνικόν. Ακόμη κι έτσι όμως, το βιβλίο είναι πολύτιμο γιατί δίνει ένα ολόκληρο οπλοστάσιο επιχειρήματων απέναντί τους και μπορεί τουλάχιστον να κλονίσει τους αμφιταλαντευόμενους και, κυρίως, το μαθητικό και φοιτητικό κοινό (ειδικά στο σχολικό μάθημα της ιστορίας μπορεί να αποτελέσει απαραίτητο συμπλήρωμα).

Τέλος, εννοείται ότι βιβλία σαν κι αυτό μπορούν να εμπλουτίζονται σε νέες εκδόσεις τους (η εκδοτική επιτυχία του συγκεκριμένου τις εγγυάται) είτε με επιπλέον στοιχεία είτε με την κατάρριψη και άλλων μύθων. Για παράδειγμα, ως προς το πρώτο,θα μπορούσε να διαβάσουμε περισσότερα για τους όρους «Βυζάντιο» vs «Ρωμαϊκό κράτος/Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία», «Έλληνες» vs «Ρωμιοί/Γραικοί» και το γιατί επιλέχθηκαν στην κάθε περίπτωση οι πρώτοι, ενώ ως προς το δεύτερο, θα μπορούσαν να συμπεριληφθούν σημειώματα για τον μύθο ότι «δεν υπήρξαν νεκροί στο Πολυτεχνείο» ή για την άβολη αλήθεια που έχει να κάνει με το πώς συμπεριφέρθηκε ο ελληνικός στρατός στη Μικρασιατική εκστρατεία και οι ντόπιοι Έλληνες στους πρόσφυγες που ήρθαν στην Ελλάδα με την επακόλουθη ανταλλαγή. Αναμένουμε λοιπόν!